niedziela, 26 stycznia 2014

Środki transportu

Medios de transporte


transporte acuático- transport wodny

el barco- statek
el bote- łódka
el hidropedal- rower wodny
el yate- jacht

transporte aéreo- transport lotniczy

el avión- samolot
el globo- balon
el helicóptero- helikopter

transporte terrestre- transport lądowy

la buseta- bus
el camión- ciężarówka
la camioneta- ciężarówka
el coche- samochód
el metro- metro
la moto/ la motocicleta- motor
el tranvía- tramwaj
el tren- pociąg

Poniżej te same plus kilka dodatkowych w formie graficznej:


sobota, 25 stycznia 2014

Jak zgadzać się bądź się nie zgadzać

Dzisiejszy post to kolejny z serii jak tozrobić. Na wyrażenie zgody jak i niezgody istnieje w języku hiszpańskim wiele sposobów o czym zaraz się przekonacie.

Zgoda (acuerdo):

 Estoy de acuerdo contigo/ con usted/con eso. Zgadzam się z tobą/z panem/z tym.
Pienso lo mismo que tú/ usted. Myślę to samo co ty/pan.
Comparto tu/su punto de vista. Podzielam twój/panski punkt widzenia.
También opino/pienso que + indicativo: También opino que deben trabajar más.
Również uważam/myślę że + tryb oznajmujący: Również uważam że powinni pracować więcej.
Tampoco opino/pienso que + subjuntivo: Tampoco pienso que sean culpables.
Również nie uważam/myślę że + subjuntivo: Również nie uważam że są winni.
Por supuesto. Oczywiście.
Claro que sí/no. Jasne że tak/nie.
De eso no hay duda. Nie ma wątpliwości.
Tienes toda la razón. Masz całkowitą rację.
Estoy totalmente de acuerdo contigo/con usted. Całkowicie się zgadzam z tobą/z panem.
Eso es indiscutible. To jest bezdyskusyjne.

Częściowa zgoda (acuerdo parcial):

No estoy totalmente de acuerdo contigo/con usted. Nie zgadzam się w pełni z tobą.
Estoy de acuerdo con casi todo que dices/dice. Zgadzam się prawie ze wszystkim co mówisz./pan mówi.
Tienes algo de razón pero… W jakimś sensie masz rację ale …
Estoy de acuerdo en todo, salvo en lo de… Zgadzam się ze wszystkim, oprócz…

Niezgoda (desacuerdo):

No estoy de acuerdo contigo/ con usted/ con eso. Nie zgadzam się z tobą/z panem/z tym.
No comparto tu/su punto de vista. Nie podzielam twojego/pańskiego punktu widzenia.
Eso no tiene sentido. To nie ma sensu.
No lo veo así. Nie widzę tego w ten sposób.
No digas tonterías. Nie mów głupstw!

¡Para nada! Za nic w świecie!




niedziela, 19 stycznia 2014

Jak lamentować?

Lamentowanie, psioczenie, skarżenie się i narzekanie na to co się stało to naturalny ludzki odruch stąd każdy język dysponuje środkami za pomocą których możemy to robić. Oto kilka możliwości jakie daje nam język hiszpański:

¡Por qué + condicional!

¡Por qué no compraría este coche! Dlaczego nie kupiłem tego samochodu!
¡Por que no comería más en casa! Dlaczego nie zjadłem więcej w domu!

Również możemy wyrazić nasze niezadowolenie na temat tego co się wydarzyło używając czasownika tener odmienionego w czasie imperfecto razem z condicional compuesto:

Tener (imperfecto) + que + condicional compuesto:

¡Tenía que haber comprado este coche! A mogłem kupić ten samochód!
¡Tenía que haber comido más en casa! A mogłem więcej zjeść w domu!

Eso me/te/le/nos/os/les pasa por + condicional compuesto:

¡Eso me pasa por no haber comprado este coche! A wszystko to przez to że nie kupiłem tego samochodu!
¡Eso me pasa por no haber comido más en casa! Wszystko to przez to że nie zjadłem więcej w domu!


niedziela, 12 stycznia 2014

Porównywanie przymiotników (A1)

Porównywanie przymiotnikowe w języku hiszpańskim jest bardzo proste i opiera się na  trzech modelach:

más + adjetivo + que (bardziej + przymiotnik + niż/od):

Manuel es más alto que Juan. Manuel jest wyższy od Juana.
Elena es más inteligente que Felipe. Elena jest bardziej inteligentna niż Felipe.

menos + adjetivo + que (mniej + przymiotnik + niż/od):

Mónica es menos valiente que yo. Monika jest mniej odważna niż ja.
Mi coche es menos rápido que su coche. Mój samochód jest wolniejszy od jej samochodu.

tan + adjetivo + como (tak + przymiotnik + jak):

Somos tan sociables como vosotros. Jesteśmy tak towarzyscy jak wy.
No sois tan maliciosos como vuestros vecinos. Nie jestescie tak złośliwi jak wasi sąsiedzi.

Ćwiczenia

I Popraw zdania w których występuje błąd:

1. Enrique es tan famoso que su padre.
2. Marisol es menos bonita que su hermana.
3. Diego es tan raro como tú.
4. Su perro es más peligroso como nuestro.

II
1. Paula no es más aplicada ....... yo.
2. Mis hermanas son tan morenas .......... nuestra madre.
3. Los aviones son ........... rápidos que los trenes.
4. El bosque es más interesante .......... este parque.

Odpowiedzi

I 1. tan famoso como; 2. poprawne; 3. poprawne; 4. más peligroso que nuestro.
II 1. que; 2. como; 3. más; 4. que

Przeczytaj również:
Stopniowanie przymiotników









Stopniowanie przymiotników (A1)

Stopniowanie przymiotników w języku hiszpańskim jest bardzo łatwe. Prawie wszystkie przymiotniki stopniują się regularnie. Regularne stopniowanie polega na wstawieniu słowa 'más' przed przymiotnik dla stworzenia stopnia wyższego:

rápido (szybki) más rápido (szybszy)
caro (drogi) más caro (droższy)

Stopień najwyższy tworzymy poprzez dodanie do stopnia wyższego odpowiedniego rodzajnika określonego:

más rápido → el más rápido
más caro → el más caro

Oczywiście przymiotnik w stopniu wyższym i najwyższym nadal odmienia się przez rodzaj i liczbę:

aburrida → más aburrida → la más aburrida
cansados → más cansados → los más cansados

Istnieją cztery przymiotniki stopniujące się nieregularnie:

bueno mejor el mejor (dobry, lepszy, najlepszy)
malo peor el peor (zły, gorszy, najgorszy)
grande mayor el mayor (duży, większy, największy), mayor również znaczy 'starszy/a';
pequeño menor el menor (mały, mniejszy, najmniejszy) menor również znaczy 'młodszy/a'.

Pamiętaj że forma wyższa ma tę samą formę dla obu rodzajów np. mejor to lepszy i lepsza.
W przypadku przymiotników grande i pequeño można używać również stopniowania regularnego.

Przeczytaj również:
Porównywanie przymiotników

Przyimki a, de, con, desde i en (A1-A2)

Dzisiejszy post będzie mówił o podstawowym zastosowaniu przyimków a, de, con, desde i en.


Przyimek a:

kierunek:
Vamos a Barcelona. Jedziemy do Barcelony.

godzina:
Nos vemos a las 6. Widzimy się o szóstej.

Dopełnienie dalsze (odpowiadające na pytanie komu? czemu?):
¿Le compras loz zapatos a tu esposa? Kupujesz buty twojej żonie?

Dopełnienie bliższe osobowe (używamy przyimka 'a' przed rzeczownikiem odpowiadającym na pytanie kogo? co? będącym jednocześnie osobą).
Veo a tu marido. Widzę (kogo?) twojego męża.
Escucho a Manuela. Słucham (kogo?) Manueli.

Przyimek con:

towarzystwo: 
Vivo con mis amigas. Mieszkam z moimi znajomymi.

instrument:
Escribo con pluma. Piszę piórem.
Me afeito con maquinilla. Golę się maszynką.

Przyimek de:

własność:
Este coche es de Manuel. Ten samochód jest Manuela.

materiał:
Estos pantalones son de pana. Te spodnie są ze sztruksu.

pochodzenie:
Eva es de Francia. Ewa jest z Francji.

rozpoczęcie czynności (tylko wtedy gdy podajemy również godzinę lub datę końca czynności):
Trabajo de 8 a 12. Pracuję od 8 do 12. 

pora dnia gdy wcześniej jest podana godzina:
Son las 6 de la tarde. Jest szósta po południu.

Przyimek desde:

Oznacza punkt rozpoczęcia wędrówki, podróży:
Fuimos desde la casa hasta el bosque. Poszliśmy z domu do lasu.

rozpoczęcie czynności (niekoniecznie musi występować w jednym zdaniu z przyimkiem który mówi o jej zakończeniu):
Trabajo desde las 8 hasta las 10. Pracuję od 8 do 10.
Descanso desde las 10. Odpoczywam od 10.

mówi o miejscu w którym odbywa się czynność skierowana na obiekt oddalony w przestrzeni:
Os vimos desde el balcón. Widzieliśmy was z balkonu.

Przyimek en:

Mówi o lokalizacji, odpowiada polskim przyimkom 'w' lub 'na':
Estamos en la calle. Jesteśmy na ulicy.
El móvil está en la cajonera. Telefon jest w komodzie.

środek transportu:
Vamos en coche. Jedziemy samochodem.

używamy przyimka 'en' przed miesiącem, porą roku i rokiem:
Salimos en enero. Wyjeżdżamy w styczniu.
Termino en 2020. Kończę w 2020 roku.

Ćwiczenia:

I uzupełnij przyimkiem a, con, en, desde lub de:

1. Voy ........ Barcelona este lunes.
2. Mis padres van de vacaciones .......... sus amigos.
3. Somos ......... Madrid pero mis hermanos viven ........... Sevilla.
4. ......... Juan le gusta ver los partidos en la tele.
5. Tus gafas están ............ la mesa.
6. Escucho ...... mis abuelos.
7. Trabajan ....... muchas ganas.
8. Trabajas ........ las ocho.

II Wybierz odpowiednią opcję:

1. Mis hermanos van de vacaciones a/en Roma.
2. Voy de/en coche al trabajo.
3. En/De 2015 vamos a Francia.
4. El martes trabajo desde/de las 10.
5. El reloj a/de Alejandro es muy caro.
6. ¿Vienes de/a mi casa?
7. En/De esta casa vive Cristina.
8. No lo veo desde/de la terraza.

III Popraw zdania które są błędne:

1. El coche es a Juan.
2. Susana trabaja de esta oficina.
3. Queremos ir de vosotros.
4. Voy a coche.
5. Esta semana vamos a Estremadura.
6. Te espero de las cinco.

Odpowiedzi:

I 1. a; 2. con; 3. de,en; 4. A; 5. en; 6. a; 7. con; 8. desde
II 1. a; 2. en; 3. En; 4. desde; 5. de; 6. a; 7. a; 8. desde
III 1. de; 2. en; 3. con; 4. en; 5. poprawne; 6. desde


sobota, 11 stycznia 2014

Jak zrzędzić

Krótki post o tym jak narzekać, zrzędzić. Nie chcemy promować negatywnego podejścia do życia ale gorszy dzień każdemu może się zdarzyć. 

No me parece bien/ Me parece fatal/ Es una pena/ No está bien + que + subjuntivo:

No me parece bien que no hagas limpieza. Nie wydaje mi się dobre że nie sprzątasz.

No hay derecho a que + subjuntivo:

No hay derecho a que nos cuentes esas cosas. Nie ma zgody na to abyś nam opowiadał takie rzeczy.

No se puede tolerar que + subjuntivo:

No se puede tolerar que nos traten así. Nie można tolerować tego by nas traktowano w ten sposób.

¿Cómo es posible que + subjuntivo?

¿Cómo es posible que nos haya dicho eso? Jak to możliwe że nam to powiedzieli!?

No me gusta que + subjuntivo:

No me gusta que vuelvas a estas horas. Nie podoba mi się że wracasz tak późno. 

No os quejéis demasiado :)




piątek, 10 stycznia 2014

¡Goool! czyli słownictwo związane z futbolem

Dzisiaj słownictwo związane ze sportem zdecydowanie najbliższym hiszpańskim kibicom czyli piłką nożną (fútbol). Podstawowe rzeczy które powinniście wiedzieć o wyposażeniu, fragmentach gry, częściach boiska, pozycjach znajdziecie w tym poście. 

Strój piłkarski


Boisko (el campo)



Pozycje (posiciones)

guardameta/portero bramkarz
defensor obrońca
centrocampista/medio pomocnik
delantero  napastnik

Pozostałe

futbolista piłkarz
saque de esquina/córner rzut rożny
tiro libre rzut wolny
tiro penal/penalti rzut karny

Piłka nożna to sport wyzwalający dużą liczbę emocji wśród fanów (seguidores). Oto niektóre z okrzyków które możemy usłyszeć na hiszpańskich stadionach (estadios):

a por ellos na nich
a ganar po zwycięstwo
duro con ellos dowalcie im
metedles una goleada strzelcie im gola
¡Vamos! naprzód!
¡Gol! Gol!
Menuda jugada co za mecz
Que golazo co za gol
Que partidazo co za mecz

A to kilka rzeczy których możemy się domagać od sędziego a także reakcji na decyzję sędziego z którą się nie zgadzamy:
¡Casero! gdy sędzia jest przychylny drużynie gospodarzy
¡Tarjeta! kartka!
¡Penalti! karny!
Vendido/comprado sprzedany/kupiony


wtorek, 7 stycznia 2014

Presente de indicativo- czasowniki nieregularne

O tym kiedy używać presente de indicativo a także jak odmieniać czasowniki regularne możecie przeczytać tutaj.

W tym poście dowiecie się wszystkiego o czasownikach nieregularnie odmieniających się w presente.

Wśród czasowników nieregularnych możemy wyszczególnić kilka grup:

Pierwszym typem jaki omówię są czasowniki z nieregularnością samogłoskową. Nieregularność ta ma miejsce w temacie czasownika, nie w jego końcówce. Końcówki osobowe są identyczne jak w przypadku czasowników regularnych.
Zauważ też że nieregularność ma miejsce we wszystkich osobach liczby pojedynczej oraz w trzeciej osobie liczby mnogiej. Formy nosotros (my) i vosotros (wy) są zawsze regularne.


E→IE
E→I
O→UE
U→UE
infinitivo
querer
pedir
contar
jugar
yo
quiero
pido
cuento
juego
quieres
pides
cuentas
juegas
él/ella
quiere
pide
cuenta
juega
nosotros
queremos
pedimos
contamos
jugamos
vosotros
queréis
pedís
contáis
jugáis
ellos/ellas
quieren
piden
cuentan
juegan

Pamiętaj że czasowniki odmienione powyżej to tylko przykłady ilustrujące nieregularność w temacie. Końcówki osobowe będą się różniły w zależności od końcówki bezokolicznika (-ar,-er,-ir).
Na przykład czasownik empezar w liczbie pojedynczej odmienia się 1. empiezo 2. empiezas 3. empieza. Tak jak widzisz również i w tym przypadku e zamienia się na ie w temacie ale końcówki form osobowych są odmienne.

Do czasowników w których e zamienia się na ie należą: calentar (podgrzewać), cerrar (zamykać), comenzar (zaczynać), defender (bronić), despertarse (budzić się), divertir[se] (bawić [się]), empezar (zaczynać), encender (włączać), entender (rozumieć), mentir (kłamać), merendar (jeść podwieczorek), perder (gubić, tracić), pensar (myśleć), preferir (woleć), querer (chcieć), regar (podlewać), sentar siadać, sentir[se] czuć [się], .

Do czasowników w których e zamienia się na i należą: despedir (żegnać), medir (mierzyć), pedir (prosić), repetir (powtarzać), servir (służyć), vestirse (ubierać się).

Czasowniki w których o zamienia się na ue to: acostarse (kłaść się), costar (kosztować), devolver (oddawać), doler (boleć), dormir (spać), encontrar (znajdować), morder (gryźć), poder (móc), recordar (pamiętać), soler (mieć zwyczaj), sonar (brzmieć), volver (wracać).

Czwarty podtyp czyli wymianę u na ue reprezentuje tylko jeden czasownik: jugar (grać).

Kolejną grupę wśród czasowników nieregularnych stanowią te które są nieregularne jedynie w pierwszej osobie liczby pojedynczej. Należą do niej:

caer (spadać)→ caigo
coger (brać)→ cojo
conducir (prowadzić pojazd)→ conduzco
conocer (poznawać)→ conozco
dar (dawać)→ doy
hacer (robić)→ hago
lucir (lśnić)→ luzco
ofrecer (oferować)→ ofrezco
pertenecer (należeć)→ pertenezco
poner (kłaść)→ pongo
producir (produkować)→ produzco
saber (wiedzieć, umieć)→ sé
salir (wychodzić)→ salgo
traer (przynosić)→ traigo

Jak widzisz, jest to jedyna grupa w której panują jakieś logiczne zasady, nieregularne w ten sposób są wszystkie czasowniki których bezokolicznik kończy się na –cir, zdecydowana większość czasowników kończących się na –cer a także czasowniki kończące się na –aer.

Trzecia grupa czasowników nieregularnych to czasowniki łączące nieregularność typu samogłoskowego z nieregularnością w pierwszej osobie liczby pojedynczej. Jest to na szczęście niewielka grupa:

decir (powiedzieć)
elegir (wybierać)
oír (słyszeć)
tener (mieć)
venir (przychodzić)
yo
digo
elijo
oigo
tengo
vengo
dices
eliges
oyes
tienes
vienes
él/ella
dice
elige
oye
tiene
viene
nosotros
decimos
elegimos
oímos
tenemos
venimos
vosotros
decís
elegís
oís
tenéis
venís
ellos/ellas
dicen
eligen
oyen
tienen
vienen

Czwarta grupa czasowników to czasowniki zupełnie nieregularne:
estar (być, znajdować się): 1. estoy, 2. estás, 3. está, 1. estamos, 2. estáis, 3. están
ir (iść, jechać): 1. voy, 2. vas, 3. va, 1. vamos, 2. vais, 3. van
ser (być): 1. soy, 2. eres, 3. es, 1. somos, 2. sois, 3. son

Ostatnią grupą, stanowią czasowniki których bezokoliczniki kończą się na –uir w których i zamienia się na y w liczbie pojedynczej i trzeciej osobie liczby mnogiej:
huir: 1. huyo, 2. huyes, 3. huye, 1. huimos, 2. huís, 3. huyen
Do tej grupy należą również czasowniki construir i destruir.

Ćwiczenia


 I Uzupełnij odmianę czasowników:

tener
entender
poder
producir
pedir
mentir
yo
tengo

puedo

pido

tienes
entiendes

produces

mientes
él

entiende

produce
pide

nosotros
tenemos

podemos


mentimos
vosotros
tenéis


producís
pedís

ellos

entienden
pueden
producen

mienten

II Uzupełnij zdania odpowiednią formą czasownika z nawiasu (nie wszystkie czasowniki są nieregularne):
1 . Juan y Miguel no …………………………… (saber) bailar.
2 . Ellos ………………………………. (merendar) a las cinco.
3 . …………………………… (querer/nosotros) verte pronto.
4 . No ……………………………. (poder/yo) ayudarte.
5 . Alejandro no ………………………… (mentir) nunca.
6 . En esta fábrica ……………………………… (producir/ellos) cigarillos.
7 . ¿…………………………….. (oír/tú) este sonido?
8 . Ellos dicen que no ……………………………… (pertenecer) a esta asociación.
9 . …………………………… (salir/yo) a las seis.

10 . Ellos no ………………………… (querer) hablar con nosotros.


III Zamień formę tú na vosotros:

1. tienes→...............; 2. vives→...............; 
3. hablas→...............; 4. conoces→...............; 
5. repites→...............; 6. riegas→...............; 
7. conduces→...............; 8. juegas→...............; 
9. enciendes→...............; 10. pides→...............;

IV Zamień na liczbę pojedynczą (na przykład drugą osobę liczby mnogiej na drugą osobę liczby pojedynczej)
1. ¿Podéis comprar manzanas?
2. Cada día regamos las plantas en la casa de abuela.
3. Obedecéis a los profesores.
4. Pedimos dos cervezas.
5. Volvemos muy tarde.
6. Me duelen las piernas.
7. Hoy no nos encontramos bien.
8. Jugamos al fútbol todos los domingos.

Odpowiedzi
I
tiene, tienen; entiendo, entendemos, entendéis; puedes, puede, podéis; produzco, producimos; pides, pedimos, piden; miento, miente, mentís.

II
1 . saben, 2 . meriendan, 3 . Queremos, 4 . puedo, 5 . miente, 6 . producen, 7 . oyes, 8 . pertenecen, 9 . Salgo, 10 . quieren

III
1 . tenéis; 2. vivís; 3. habláis; 4. conocéis; 5. repetís; 6. regáis; 7. conducís; 8. jugáis; 9. encendéis; 10; pedís

IV
1. ¿Puedes comprar manzanas? 2.Cada día riego las plantas en la casa de abuela. 3. Obedeces a los profesores. 4.Pido dos cervezas. 5. Vuelvo muy tarde. 6. Me duele la pierna. 7. Hoy no me encuentro bien. 8. Juego al fútbol todos los domingos.

Zobacz też: